Ngữ Văn 6
Tiết 31
CÂY BÚT THẦN
(Truyện Cổ tích Trung Quốc)
VĂN BẢN
Người thực hiện: NGUYỄN VĂN TÂY
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN:
1.Đọc, tìm hiểu các chú thích :
2.Tìm hiểu văn bản :
a) Nhân vật Mã Lương.
Hoàn cảnh sống :
Cha mẹ mất sớm, tự lao động kiếm sống.
- Nghèo không có tiền mua bút, có bút vẽ luôn là niềm mơ ước.
Niềm đam mê:
Thích học vẽ từ nhỏ.
Lấy que vạch xuống đất, nhúng tay xuống nước để vẽ.
Chăm chỉ tập vẽ.Vẽ giống như thật.
=> Mã Lương có cuộc sống tự lập vất vả, nhưng niềm đam mê học vẽ luôn cháy bỏng.
Mã Lương có hoàn cảnh sống như thế nào?
Mã Lương có niềm đam mê gì? Suy nghĩ của em về tinh thần tự học đáng quý đó!
Mã Lương tự lao động, chặt củi, cắt cỏ, kiếm sống.
Ảnh bên minh họa cho chi tiết nào trong truyện?
Siêng
năng luyện
tập
Kết quả của việc chăm chỉ học tập em vẽ được như thật.
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN:
1.Đọc, tìm hiểu các chú thích :
2.Tìm hiểu văn bản :
a) Nhân vật Mã Lương.
Hoàn cảnh sống và niềm đam mê
Tài năng của Mã Lương







Tài năng của Mã Lương được kể như thế nào? Chỉ ra nguyên nhân giúp cho Mã Lương có được khả năng kì diệu đó?

THẢO LUẬN NHÓM
4 nhóm
(?) Hãy cho biết tài năng vẽ của Mã Lương như thế nào? Theo em điều gì đã giúp Mã Lương vẽ giỏi như vậy? (Đâu là nguồn gốc thực tế, đâu là nguồn gốc thần kì ?)
(?) Trong các nguyên nhân tạo nên tài năng của Mã Lương, nguyên nhân nào mang tính quyết định? Em rút ra điều gì ở việc rèn luyện tài năng ở mỗi người?
THẢO LUẬN NHÓM
b)Tài năng của Mã Lương :
+ Tài vẽ kì lạ: mọi vật biến thành thật (chim tung cánh bay lên trời, cá vẫy đuôi trườn xuống sông,vv...)
- Nguyên nhân : Say mê ,cần cù, chăm chỉ, cộng với sự thông minh và khiếu vẽ sẵn có.

- Được thần cho cây bút : Yếu tố thần kì, chi tiết tưởng tượng kì ảo, tạo sự hứng thú hấp dẫn cho câu chuyện.

 Tài năng chỉ đến với con người có quyết tâm, kiên trì sáng tạo học tập.
=> nguyên nhân thực tế.
=> nguyên nhân thần kì.
- có tính quyết định.
- tô đậm, thần kì hoá tài vẽ của Mã Lương.
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN :
1. Nhân vật Mã Lương .
C. Mã Lương sử dụng cây bút thần :
- Vẽ cho những người nghèo :
Vẽ cày, cuốc, đèn, thùng múc nước, …
→Đây là phương tiện cần thiết cho cuộc sống để người dân sinh hoạt và sản xuất tạo ra của cải vật chất.
=>Cách giúp đỡ của Mã Lương giàu ý nghĩa nhân sinh.
Mã Lương đã vẽ những gì cho người nghèo ? Tại sao Mã Lương không vẽ cho họ của cải vật chất mà lại vẽ những thứ đó ? Ý nghĩa của việc giúp đỡ?
- Vẽ cho bản thân :
- Vẽ lò sưởi, vẽ bánh, thang, con ngựa, cung tên, vẽ tranh để bán.
 Chỉ vẽ cho mình khi thật cần thiết, không ỷ lại và lạm dụng.
Vẽ để trừng trị bọn tham lam, độc ác :
+ §èi víi tªn ®ịa chủ :
- Yêu cầu, dụ dỗ
- Không vẽ thứ gì.
- Tức giận bắt nhốt.
Vẽ bánh ăn, vẽ thang vượt tường trốn.
- Sai quân đuổi bắt
- Vẽ cung tên bắn chết tên địa chủ để thoát thân.
=> Thái độ của Mã Lương: T? rừ s? căm ghét bọn tham lam, d?c ỏc.
+ Đối với tên vua :
* Cây bút trong tay Mã Lương :
- Sai triều thần đến đón, dụ dỗ, dọa nạt.
- Căm ghét vua, không muốn vẽ.
+ Bắt vẽ rồng.
Vẽ cóc ghẻ.
+ Bắt vẽ phượng.
Vẽ con gà trụi lông.
=> Thái độ Mã Lương: Ph?n khỏng bản chất xấu xa, tham lam, độc ác của tên vua.
* Cây bút trong tay vua :
Vẽ núi vàng -> ra tảng đá.
Vẽ th?i vàng-> ra mãng xà.
=> Cây bút thần chỉ phát huy tỏc d?ng khi ? trong bàn tay của người có tài và phục vụ chính nghĩa.
Cây bút thần chỉ có tác dụng khi ở trong tay Mã Lương, trong tay vua thì tác dụng ngược lại. Ấy là vì sao? Suy nghĩ của em về chi tiết này?
* Mã Lương hợp tác với vua để trừng trị hắn :
- Vẽ biển cả.
- Đồng ý
- Vẽ cá đủ màu sắc.
- Đồng ý.
- Vẽ thuyền buồm lớn.
- Đồng ý.
- Vẽ gió nhẹ
- Đồng ý.
-Yêu cầu dừng
- Vẽ sóng to, gió lớn-> nhấn chìm tên vua.
=> Mã Lương dùng cây bút thần cùng với tài năng, dũng cảm và sự thông minh để tiêu diệt kẻ ác, thực hiện công lí.
2. Đặc sắc nghệ thuật :
Sáng tạo các chi tiết nghệ thuật kì ảo  khắc họa hình tượng nhân vật tài năng.
+ Chi tiết Cây bút thần  vũ khí sắc bén để trừ họa, tạo phúc cho dân.
+ Sáng tạo các chi tiết nghệ thuật tăng tiến  tăng sức hấp dẫn.
3. Ý nghĩa của truyện :
- Truyện khẳng định tài năng, nghệ thuật chân chính phải thuộc về nhân dân, phục vụ chính nghĩa,chống lại kẻ ác.
- Truyện thể hiện ước mơ và niềm tin của nhân dân về công lí xã hội và những khả năng kì diệu của con người.
Nét đặc sắc trong việc sáng tạo chi tiết nghệ thuật của truyện là gì
Từ những sự việc trong câu chuyện kể, em hãy cho biết người xưa truyền tụng truyện này với những ý nghĩa gì?
III. Luyện tập:
Hãy quan sát các bức họa, đặt tên cho chúng và sắp xếp lại đúng với trình tự các sự việc?
Thứ tự sự việc: 3, 4, 1, 5, 2, 6
Đoạn cuối truyện " Cây bút thần" có viết: " Sau khi vua chết, câu chuyện về Mã Lương và cây bút thần được truyền tụng khắp nước. Nhưng không ai biết sau đó Mã Lương đi đâu...".
Nhìn vào bức tranh, em hãy tưởng tượng kể tiếp câu chuyện về Mã Lương?
Bài 2:
Tiết 31:Văn bản: CÂY BÚT THẦN
(Truyện cổ tích Trung Quốc)
I. TÌM HIỂU CHUNG:
II. ĐỌC– HIỂU VĂN BẢN:
1. Đọc, tìm hiểu các chú thích:
2. Tìm hiểu văn bản:
a. Nhân vật Mã Lương:
b. Nghệ thuật đặc sắc:
c. Ý nghĩa của truyện:
III. LUYỆN TẬP:
. HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ :
1. Học bài :
- Học thuộc ghi nhớ.
- Đọc kĩ truyện, nắm được nội dung, ý nghĩa của truyện.
- Kể diễn cảm câu chuyện theo đúng trình tự các sự việc.
2. Chuẩn bị : Truyện Ông lão đánh cá và con cá vàng :
- Đọc truyện, các chú thích.
- Trả lời các câu hỏi theo SGK.
Cảm ơn các em